Marian Banaś ostrzega – totalna inwigilacja gospodarcza
9 lutego, 2026KSeF – cyfryzacja czy krok w stronę totalnej kontroli?
Wraz z wprowadzeniem Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) państwo uzyska dostęp w czasie rzeczywistym do pełnych danych o transakcjach przedsiębiorców: kontrahentach, cenach, strukturze sprzedaży i zakupów. Oficjalnym celem jest uszczelnienie systemu podatkowego i walka z oszustwami – co samo w sobie nie budzi sprzeciwu.
Jednak były prezes NIK Marian Banaś ostrzega, że KSeF może stać się narzędziem totalnej inwigilacji legalnie działających firm, dając administracji skarbowej bezprecedensową wiedzę o całej działalności gospodarczej obywateli. Pojawiają się pytania o bezpieczeństwo danych, ryzyko nadużyć oraz o to, czy zakres gromadzonych informacji jest proporcjonalny do deklarowanych celów.
Cyfryzacja państwa jest nieunikniona, ale kluczowe pozostaje jedno: czy państwo potrafi korzystać z tej władzy w sposób ograniczony, transparentny i bezpieczny. Bez realnych gwarancji ochrony danych KSeF może budzić nie tylko obawy techniczne, lecz także zasadnicze wątpliwości ustrojowe.
Dodatkowe kontrowersje budzi fakt, że utrzymanie i nadzór technologiczny nad systemem KSeF realizuje podmiot zagraniczny. Rodzi to realne pytania o suwerenność danych gospodarczych polskich przedsiębiorców. W systemie gromadzone są informacje o pełnych łańcuchach dostaw, marżach, kontrahentach i wolumenach obrotu – czyli dane o ogromnej wartości ekonomicznej.
Choć administracja zapewnia o bezpieczeństwie infrastruktury, historia pokazuje, że żaden system informatyczny nie jest całkowicie odporny na wycieki lub dostęp pośredni. W przypadku centralnej bazy faktur ewentualne naruszenie oznaczałoby nie tylko problem podatkowy, lecz ryzyko transferu wrażliwych danych gospodarczych poza Polskę, z konsekwencjami trudnymi do odwrócenia.

